Klauzula cross-default w faktoringu a leasing – czy opóźnienie w jednej umowie może skutkować wypowiedzeniem drugiej?

Z moich obserwacji takie cross-defaulty potrafią się pojawić, ale częściej w ramach „pakietu” u jednego finansującego albo gdy umowy są spięte zabezpieczeniami i wspólną oceną ryzyka, a nie automatycznie między dowolnym leasingiem a dowolnym faktoringiem. W praktyce dużo zależy od tego, czy w leasingu masz zapis o „istotnym naruszeniu innych zobowiązań finansowych” albo obowiązek informowania o zaległościach gdzie indziej, i jak szeroko jest to zdefiniowane. W faktoringu z kolei czasem jest warunek o braku przeterminowań wobec innych instytucji, ale to nie zawsze od razu przekłada się na wypowiedzenie leasingu – raczej na zmianę warunków/limitu w tej konkretnej umowie. Masz tego samego podmiotowo finansującego (ta sama firma/grupa) w leasingu i w planowanym faktoringu, czy to będą dwie niezależne instytucje?

Zdarza się, że w umowach finansowania (w tym faktoringu) pojawiają się zapisy o cross-default, ale w praktyce częściej dotyczą one zobowiązań wobec tego samego finansującego albo podmiotów z jednej grupy, zwłaszcza gdy ktoś ma kilka produktów „pod jednym dachem”. Jeśli leasing i faktoring są w zupełnie różnych instytucjach, to taka klauzula nie „zadziała sama z siebie”, chyba że wprost wpiszą do umowy, że naruszenie innych zobowiązań (też wobec osób trzecich) jest zdarzeniem naruszenia – czasem spotyka się to w szerszych definicjach „istotnego pogorszenia” albo „defaultu w innych umowach”. W leasingu też bywa, że opóźnienia gdzie indziej są sygnałem do reakcji, ale zwykle kluczowe jest to, co masz czarno na białym w OWUL/umowie i jak szeroko opisali „przypadki wypowiedzenia”. Leasing i faktoring planujesz w tej samej grupie/instytucji, czy u dwóch niezależnych podmiotów?

Tak, w praktyce spotyka się cross-defaulty i to nie tylko w „dużych” finansowaniach – czasem są wpisane wprost jako zdarzenie naruszenia, a czasem działają bardziej pośrednio (np. obowiązek informowania o zaległościach, pogorszeniu sytuacji albo o wypowiedzeniu innej umowy finansowej). To nie musi dotyczyć wyłącznie tej samej grupy kapitałowej: jeśli leasingodawca i faktor są różni, ale w umowie jest szeroko zdefiniowane „zadłużenie” albo „default wobec instytucji finansowych”, to opóźnienie w jednym miejscu może uruchamiać konsekwencje w drugim. Z drugiej strony, wiele standardowych umów leasingu nie ma twardego „naruszyłeś faktoring = wypowiadamy leasing”, tylko raczej klauzule o istotnym pogorszeniu zdolności płatniczej, egzekucji, restrukturyzacji czy wypowiedzeniu innych zobowiązań. W faktoringu też bywa, że cross-default obejmuje wszystkie zobowiązania klienta wobec faktora i jego podmiotów powiązanych, ale czasem idzie szerzej na „jakikolwiek kredyt/leasing” – to kwestia treści i definicji. Ważny jest też próg i czas: jedno spóźnienie 3 dni może być traktowane inaczej niż zaległość 30+ dni, wypowiedzenie, windykacja czy wpisy w bazach. Jeśli obie umowy są w tej samej grupie, to częściej widzi się spójne zapisy i „przepływ” informacji między spółkami, więc ryzyko praktyczne rośnie, nawet gdy zapis jest miękki. Zwróciłbym uwagę na fragmenty typu „inne zobowiązania finansowe”, „zdarzenia naruszenia”, „material adverse change” oraz obowiązki informacyjne, bo to najczęściej robi robotę, a nie sama nazwa cross-default. Masz już projekt umowy faktoringu i leasingu pod ręką i możesz sprawdzić, czy definicja „Zadłużenia/Defaultu” obejmuje zobowiązania wobec innych instytucji?

Grzegorz ma rację — takie zapisy potrafią się pojawić i czasem są schowane nie jako „cross-default” z nazwy, tylko jako naruszenie przez obowiązek zgłaszania zaległości, wypowiedzeń innych umów albo ogólne „pogorszenie sytuacji”. Z tego co kojarzę, to nie musi być jedna grupa kapitałowa: bywa, że leasingodawca patrzy na inne finansowania nawet u zupełnie innej instytucji, jeśli umowa to obejmuje albo jeśli zadziała mechanizm informacji w BIK/KRD i robi się nerwowo. W praktyce najczęściej kończy się na wezwaniu do wyjaśnień albo zabezpieczeniu, ale przy dłuższych zaległościach potrafi to uruchomić twardsze kroki. Masz leasing i faktoring u tej samej firmy/grupy, czy zupełnie osobno?

Dzięki, to co piszesz brzmi bardzo znajomo — często te „powiązania” są opisane okrężnie, a nie pod hasłem cross-default i łatwo je przeoczyć w definicjach naruszenia albo w oświadczeniach składanych przy podpisie. Zastanawiam się, czy w praktyce częściej dotyczy to sytuacji, gdy leasing i faktoring są w tej samej instytucji/grupie, czy jednak zdarza się też przy całkiem niezależnych podmiotach, tylko na zasadzie obowiązku informowania o innych zobowiązaniach. Kojarzysz, jak to wygląda z opóźnieniami „technicznymi”, typu kilka dni po terminie — czy to zwykle od razu podpada pod te zapisy o zaległościach, czy raczej dopiero powyżej jakiegoś progu? I czy spotkałaś się z tym, że w leasingu jest obowiązek raportowania problemów z innymi umowami finansowymi (faktoring, kredyt), nawet jeśli to nie jest powiązana firma? Pytam, bo czasem w jednej umowie jest tylko ogólne „pogorszenie sytuacji”, a w drugiej już konkret: wypowiedzenie/wezwanie do zapłaty gdzie indziej. U Ciebie to były częściej zapisy w faktoringu, które „ciągnęły” leasing, czy odwrotnie?

Te „powiązania” częściej wychodzą przy finansowaniach w tej samej grupie albo gdy leasingodawca/faktor ma wspólne procedury i zbiera oświadczenia o braku zaległości gdzie indziej, ale zdarza się też przy zupełnie niezależnych podmiotach, jeśli w umowie jest szeroko zdefiniowane „naruszenie” (np. każdy istotny default wobec instytucji finansowej). Macie już na stole konkretny wzór faktoringu/leasingu i kto ma być faktorem (bank, firma z grupy leasingodawcy, niezależny)?

Tak, w praktyce trafiają się klauzule cross-default/cross-acceleration, gdzie opóźnienie lub naruszenie w jednej umowie może uruchomić „zdarzenie naruszenia” w drugiej, i nie musi to być tylko w ramach tej samej grupy kapitałowej — czasem obejmuje szerzej „inne zobowiązania finansowe” wobec banków/instytucji. Jakiego leasingodawcę i faktora rozważasz (bankowy czy niezależny) i czy w projektach umów jest zapis o „default pod innymi umowami finansowania”?